Alone in the danger zone

Nu we alle 42 landen al sleutelend twee oefenrondes lang hebben zien langskomen kunnen we wel stellen: 2017 zal NIET de boeken ingaan als het meest vernieuwende festival. Toch zijn er ook dit jaar weer “silent hypes”; dingen die je pas opvallen als je er langer over nadenkt.

Kiev zal de geschiedenis ingaan als het eerste jaar waar opgenomen stemgeluiden oogluikend werden toegestaan.

Door: Erik Bolks


Volgens de Noorse deelnemers JOWST zijn stemmen opgenomen, die als sample ingezet worden tijdens het lied ‘Grab the moment’. De twee toveren de geluiden live uit het keyboard – maar de stemgeluiden zijn eerst opgenomen, daarna vervormd en pas daarna gebruikt in het optreden. En de EBU heeft toegezegd dat als de andere deelnemers geen klacht indienen, dit wordt toegestaan.

Dit gegeven is op twee manieren baanbrekend en misschien ook wel verontrustend. In het Zweedse Melodifestivalen wordt al jaren gebruik gemaakt van stemmen op band, terwijl bij het Eurovisie het altijd nog een keiharde eis is (was?) dat alles live gezongen wordt. De Kroatische Doris Dragovic kreeg in 1999 2/3 aftrek van punten doordat er stemmen op band stonden.

De EBU classificeert de Noorse stemgeluiden nu niet als vocalen, omdat middels de synthesizer de samples live worden gespeeld. Dit is frappant. Immers: de stemmen moeten live zijn, maar juist de instrumenten worden op het Songfestival verplicht geplaybackt. Daardoor werden bijvoorbeeld Alexander Rybak’s “Fairytale” of het Sloveense “Symphony of love” een stompzinnig toneelstukje. En dit jaar dus ook de inzending van Moldavië waar de saxofonist letterlijk en figuurlijk een grote rol speelt.

Wie zingt wat?

De discussie wie wat al dan niet live mag zingen en spelen, houdt het Songfestival al langer bezig. Denk bijvoorbeeld ook aan een andere trend van de laatste jaren, die dit jaar een voorlopig hoogtepunt bereikt: zangers die hun achtergrondzangers en -zangeressen in de coulissen verstoppen. Daarmee wordt de suggestie gewekt dat de zanger alles zelf live zingt, terwijl op de achtergrond de backings het ‘vuile’ werk opknappen.

Het beste voorbeeld van deze truc was Tanja uit Estland, die allerlei knappe ballettrucs deed terwijl ze ‘zong’. Jury’s en televoters keken hier doorheen en straften het af. In 2017 zijn backings op het podium eerder uitzondering dan regel. Bijna alle landen kiezen ervoor om de achtergrondzangers helemaal te verstoppen.

Gevolg van dit fenomeen is dat veel zangers en zangeressen een beetje verdwaald/verloren op een veel te groot podium staan. Men lijkt te denken dat met de LED-schermen dit opgelost kan worden, maar dat is lang niet altijd het geval. Bij Frankrijk bijvoorbeeld zijn de backdrops prachtig, maar toch blijft de kijker een beetje op zijn honger zitten. Er mist iets. De dansers uit de videoclip worden node gemist als afleiding van de toch al niet heel sterke vocalen van Alma.

Over ‘naakt’ gesproken. Bij de act met de aap uit Italië wordt Francesco ook vergezeld door vier backings in gekleurde truien. Zij zijn juist nadrukkelijk in beeld, en spelen een belangrijke rol in de act door het antwoord “Alé” op Francesco’s “Namaste”. Winnende acts vormen vaak een inspiratie voor de daaropvolgende jaren – zo bekeken is er misschien toch nog hoop voor de achtergrondzanger.


1 Comment


  1. // Reply

    Ik denk dat dit nog wel eens een belangrijker jaar zal kunnen zijn dan we denken.
    Er zijn m.i. nu twee keuzes voor de toekomst: of we gaan voor een video-achtig gebeuren. Artiesten verschijnen, zoals nu, in een soort videoclip-settting op het podium, waarbij inderdaad alles wat strikt genomen visueel niet noodzakelijk is van het podium wordt geweerd. Of we gaan een stapje terugnemen, bijvoorbeeld na mogelijk succes van Italië of Portugal, en geven het festival meer een in-concert touch terug,waarbij live-elementen worden opgewaardeerd en weer in beeld mogen.
    De tweede optie is niet ouderwetser. Hij is anders. Hij is gewoon wat minder MF.
    Ik denk dat als optie 1 nog verder doorzet, we echt binnen 5 jaar achtergrondstemmen op band hebben. De redenering en presentatie naar buiten zal ongeveer als volgt zijn : ‘wij willen de kijkers een zo hoog mogelijke kwaliteit bieden, zowel visueel als auditief, en dat gaan we mogelijk maken door technische fouten verder uit te sluiten. We bieden daarom de delegaties de mogelijkheid om hun perfecte vocalen aan hun tracks toe te voegen. Zo ontstaan gelijke kansen voor de deelnemende artiesten. Dit verhoogt ook het plezier van de kijkers. Bovendien is de behoefte aan live vocals bij de delegaties beperkt. Ook zij hebben belang bij perfectie. Daarbij bekort het ook de repetitietijd, waardoor we de deur kunnen openzetten voor nieuwe enthousiaste deelnemers’.
    Naar mijn mening heeft optie 1 niets te maken met een met de tijd meegaan. Ik ga alleen maar meer hopen op een Italiaanse overwinning, voor mij de belichaming van een spontane, enthousiaste en niet te calculerende in-concert-act.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *