Steef’s Opinie • De hype rondom de Big 5

De verwachtingen rondom de grote landen zijn altijd hooggespannen. Dit is soms terecht, maar lang niet altijd. Waarom zijn bookmakers geneigd de Big 5 te overschatten? • Door: Steef van Gorkum •

Wat leeuw, olifant, buffel, luipaard en neushoorn zijn voor safarigangers, zijn Duitsland, UK, Frankrijk, Spanje en Italië voor het Songfestival: de Big 5. Het verhaal is bekend: deze landen zijn rechtstreeks geplaatst voor de finale. Het traject van halve finales gaat aan dit selecte gezelschap dus voorbij.

Daarmee staan zowel de inzendingen als de persdelegaties van de Big 5-landen elk jaar op een eilandje. Ze stromen later in, hebben een ander repetitieschema en houden hun persconferenties vaak op dagen dat er verder in het perscentrum niets gebeurt. Toch zijn de zalen dan altijd afgeladen vol. Want de verwachtingen over de prestaties van de Grote Vijf zijn steevast hoog – te hoog.

Het eindresultaat valt vervolgens vrijwel altijd tegen. In 2009 bijvoorbeeld, toen ‘titelkandidate’ Soraya (Spanje) vanaf nota bene de laatste startplaats als 24e eindigde. Haar opvolger Daniel Diges zakte pas weg uit de peilingen toen zijn lied ‘Algo Pequenito’ de tweede startplek lootte. Duitsland won dat jaar – de enige winst van een Big 5 land sinds de invoering van de halve finales.

Maar de leukste voorbeelden zijn van 2011 en later. Denk eens aan Amaury Vassili, die Frankrijk bovenaan de polls zette in hetzelfde jaar dat boyband Blue (UK) volgens bookmakers top 3 zou scoren – beiden haalden de top tien niet. Een jaar later haalden zowel Italië, als Duitsland en Spanje conform verwachtingen de top tien. Maar Engelbert Humperdinck (UK), vooraf rond de vijfde plaats getipt, eindige vrijwel onderaan. Afgelopen jaar was Cascada (Duitsland) eenzelfde lot beschoren.

Sinds 2008 is het geen enkele keer voorgekomen dat een Big 5-land door bookmakers vijf of meer plaatsen te laag werd ingeschat*. Het omgekeerde kwam wel veelvuldig voor. Het lijkt veilig om te spreken van een fenomeen, een jaarlijks terugkerende hype rondom de rechtstreeks geplaatste landen. Maar hoe komt dit?

Een eerste verklaring die voor de hand ligt, is de rechtstreekse kwalificatie zelf. De Big 5-landen gaan niet door de halve finales heen. Ze hebben dus geen competitie, geen meetlat tot aan de grote finale. De vijf stromen pas in als de spotlights al aanstaan.

Dit lijkt een logische verklaring: er is minder informatie beschikbaar over de Big 5 dan over de andere deelnemers, en daarom is het lastiger hun kansen goed in te schatten. Maar het verklaart niet waarom bookmakers de kansen van de Big 5 vervolgens steevast te hoog inschatten. Waarom niet te laag? Vanwaar de hype?

De verklaring ligt waarschijnlijk deels in naamsbekendheid. De meeste bookies & wedkantoren zijn Brits, of anders toch zeker West-Europees. En in West-Europa zijn we gewend om ons muzikale vizier te richten op UK, Frankrijk, Italië, Spanje en in iets mindere mate Duitsland. Na de Verenigde Staten zijn dat immers de landen waar onze popmuziek vandaan komt. Als de artiest al niet bekend is, dan doet de naam van de componist wel bellen rinkelen; of anders roept het label ‘Italië’ gewoon een bepaald gevoel op.

Dit effect is ook direct gelieerd aan scepsis tegenover Oost-Europese landen. Immers, ook die landen sturen vaak hun beste artiesten naar het Songfestival, alleen zijn die namen bij ons totaal niet bekend. De verwachtingen die door (voornamelijk West Europese) fans en bookmakers worden opgesteld, zijn daardoor soms enigszins gekleurd. Zij identificeren immers Cascada wel als grote naam, maar Kaliopi niet.

En wat blijkt vervolgens? Kwalitatief doet de muziek uit Oost-Europa helemaal niet onder voor de muziek uit ‘het westen’. Tegen de verwachting in worden de westerse grote namen geklopt. En de verliezers, met Nederland en UK voorop, doen luidkeels hun beklag over vals spel.

Overigens gebeurt het omgekeerde net zo goed. In Kroatië schamperde men in 2010 met Lena en Tom Dice. Hoe kon het toch dat twee ‘kleuters uit talentenjachten’** het gerenommeerde Feminnem hadden verslagen? Inmiddels heeft de scepsis bij de Kroaten zelfs geleid tot terugtrekking voor het festival in Kopenhagen.

Britse bookmakers en westerse media bepalen onze verwachtingen voorafgaand aan het Songfestival. Ik ben benieuwd of ik Cascada en Soraya ook in mijn top tien had gezet, als ik in Rusland was geboren – ik denk het eigenlijk niet. Mijn perceptie wordt dus beïnvloed door waar ik leef en waar ik vandaan kom. Dat is niet erg, zolang ik me er maar van bewust blijf.

*ESF Magazine onderzocht voor dit artikel de voorspellingen van bookmakers (2008-2013), precies één week voor de finale van het Songfestival. Bron: het overzicht van Oddschecker.
**Bron: de Kroatische krant Nacional & De Telegraaf.


2 Comments


  1. // Reply

    Heeft het ook niet gewoon te maken met het feit dat het de grootste kijkerlanden zijn en door te roepen dat die hoog gaan eindigen, je meer kijkers genereert, ergo meer inkomsten.

    Plus dat er in grote landen nou eenmaal meer journalisten en media zijn. Dan lijkt een persconferentie al gauw ‘héél populair’, maar is het in wezen per kijker even ‘druk’.


  2. // Reply

    Was Italie in 2011 dan niet meer dan 5 plaatsen onderschat? Was toen toch wel de verrassing van de avond ondanks dat het een big 5 land is.

    Verder wel een heel goed artikel en kan me dat van die naamsbekendheid van west-europese artiesten ook goed voorstellen dat die daarom hoger worden ingeschat 🙂

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *